Rękawice chroniące przed czynnikami chemicznymi
Główną funkcją tych akcesoriów jest odizolowanie ręki pracownika od czynników chemicznych oraz zapobiegnięcie bezpośredniemu kontaktowi z niebezpiecznymi substancjami. W tej kategorii znajdują się rękawice ochronne o dużej szczelności, pięciopalcowe, które zostały wykonane z kauczuków naturalnych lub syntetycznych, a także z tworzyw sztucznych.
Do ich produkcji wykorzystuje się:
- kauczuk naturalny
- perbunan - kauczuk poliakrylonitrylowy
- neopren - kauczuk polichloroprenowy
- viton
- kauczuk butylowy
- PVC
- polialkohol winylowy
- hypalon
Dostępne na rynku są również produkty, w których zastosowano układy kilku warstw wykonanych z powyższych tworzyw. Podnosi to właściwości ochronne produktów, a także zwiększa ich uniwersalność.
Rękawice przeznaczone do pracy ze środkami chemicznymi często posiadają wewnątrz podkład dzianinowy lub są flokowane. Pozwala to na uzyskanie większej trwałości i odporności mechanicznej tych akcesoriów, a także poprawia ich właściwości użytkowe. Można korzystać z produktów z krótkimi lub długimi mankietami odpowiadającymi nie tylko za ochronę dłoni, ale również przedramienia czy całej ręki. Powierzchnia wewnętrzna może być pokryta drobnymi wypukłościami, czyli moletowana. Dzięki czemu o wiele łatwiejsze jest chwytanie gładkich, mokrych lub śliskich przedmiotów.
Aktualnie mamy do czynienia z zaostrzeniem wymogów dotyczących właściwości, parametrów oraz wielofunkcyjności rękawic ochronnych. Najnowsze osiągnięcia technologiczne pozwalają na tworzenie artykułów o bardzo wszechstronnych właściwościach, które są w stanie zabezpieczać przed kilkoma zagrożeniami jednocześnie.
Na rynku dostępne są między innymi produkty chroniące przed czynnikami chemicznymi, termicznymi czy mechanicznymi, które jednocześnie są dopuszczone do kontaktu z żywnością. Do zestawu tych właściwości dodaje się także ochronę przed skażeniami radioaktywnymi.
Rękawice chroniące przed czynnikami chemicznymi muszą spełniać wymagania określone w normie PN-EN 374-1:2005, dotyczące odporności na przenikanie czynnika chemicznego, właściwości mechanicznych, a także odporności na przesiąkanie.
Przenikanie to proces, w którym określona substancja chemiczna jest w stanie przejść przez materiał rękawicy ochronnej na poziomie molekularnym. W jego skład wchodzą trzy etapy:
- absorpcja cząsteczek substancji chemicznej w kontakcie z wierzchnią warstwą materiału,
- w materiale następuje dyfuzja zaabsorbowanych cząsteczek określonej substancji,
- desorpcja cząsteczek już po wewnętrznej stronie materiału.
Rękawice robocze, które są wykonane przez różnych producentów mogą się między sobą różnić, nawet w przypadku wykorzystywania tych samych surowców. Różnice te wynikają z rozbieżności w procesach technologicznych.
Każdy producent jest zobowiązany aby podać w instrukcji dołączonej do swoich produktów wszelkie czynniki chemiczne zastosowane w badaniach oraz uzyskany dla każdego z nich poziom skuteczności. Te informacje umożliwiają dokonanie odpowiedniego wyboru rękawic i dopasowanie ich do rodzaju oraz stężenia substancji chemicznej, która jest wykorzystywana w danym miejscu pracy. Użytkownik musi brać pod uwagę, fakt równoległego występowania innych zagrożeń, co należy uwzględniać przy zakupie produktów.
W tabeli znajduje się lista substancji chemicznych, do których przyporządkowane zostały kod literowe według normy EN-16523-1: 2015
Tabela - kliknij
Przesiąkanie definiuje się jako przechodzenie substancji chemicznej przez materiały porowate, otwory, szwy lub inne ubytki w materiale, na poziomie niemolekularnym. Odporność na przesiąkanie materiału, z którego został wykonany dany produkt analizuje się poprzez zbadanie nieszczelności przy wykorzystaniu wody i powietrza.
Rękawice ochronne mające zabezpieczać przed działaniem czynników chemicznych, powinny zostać zbadane także pod kątem ich odporności na czynniki mechanicznie. Właściwości określa norma PN-EN 388:2006, w której zawarte są m.in. cechy : odporność na przecięcia, przekłucia, ścieranie i rozdzieranie. Nie ma informacji dotyczących wymaganych minimalnych poziomów skuteczności związanych z odpornością na wymienione czynniki mechaniczne.
Gdy używamy tego rodzaju rękawic i dochodzi do kontaktu z czynnikami chemicznymi, niezbędna jest świadomość, że poziomy skuteczności, czasy przenikania lub przesiąkania nie są równoznaczne z rzeczywistym czasem ochrony na danym stanowisku pracy, gdyż na ostateczne parametry wpływ mają także inne czynniki np. temperatura. Konieczna jest obserwacja materiału i gdy użytkownik zauważy jakiekolwiek zmiany, np. odbarwienia, zesztywnienia, zmiękczenia czy pęknięcia, należy wycofać z użytkowania te akcesoria.
Istotny jest fakt przestrzegania zapisów instrukcji użytkowania producenta, nie tylko w zakresie użytkowania rękawic, ale również ich czyszczenia, przechowywania i konserwacji. Ważne jest także prawidłowe zdejmowanie rękawic w taki sposób, aby uniknąć przypadkowego zanieczyszczenia rąk.
Przykłady zastosowań rękawic roboczych w określonych czynnikach chemicznych
Substancje pyliste:
Wykonane z tkaniny pyłoochronnej o wzmocnionej konstrukcji, których zadaniem jest skuteczna ochrona przed zanieczyszczeniami powietrza. Wykorzystywane w rolnictwie, przy pracach, w których może dochodzić do kontaktu z nietoksycznymi substancjami pylistymi, np. nawozy sztuczne.
Substancje chemiczne - ciekłe:
- a) środki ochrony roślin: w tym przypadku zaleca się rękawice wykonane z kauczuku butylowego, poliakrylonitrylowego,
- b) organiczne rozpuszczalniki:
- chlorowane:
- chlorobenzen - produkty wykonane z PVA, vitonu,
- trichloroetylen - produkty wykonane z PVA,
- aromatyczne:
- benzen - wyroby z PVA, vitonu,
- nitrobenzen - wyroby z PVA, vitonu lub kauczuku butylowego,
- etylobenzen - wyroby z PVA,
- toluen - wyroby wykonane z PVA, vitonu,
- ksylen - wyroby z PVA lub vitonu,
- aldehyd benzoesowy - wyroby z vitonu lub kauczuku butylowego,
- alifatyczne:
- aceton - rękawice robocze wykonane z kauczuku butylowego,
- benzyna - wyroby z perbunanu lub neoprenu,
- alkohol etylowy - wyroby z vitonu, kauczuku poliakrylonitrylowego, butylowego lub PVC,
- alkohol metylowy - wyroby wykonane z kauczuku butylowego lub poliakrylonitrylowego, PVC lub vitonu,
- alkohol butylowy - produkty wykonane z kauczuku butylowego, poliakrylonitrylowego lub vitonu,
- nafta - wyroby z neoprenu lub perbunanu,
- heksan - wyroby z neoprenu, kauczuku poliakrylonitrylowego lub vitonu.
- kwasy:
- rozcieńczone - wyroby wykonane z lateksu (kauczuk naturalny), neoprenu, kauczuku
butylowego lub poliakrylonitrylowego, vitonu, - stężone - produkty z PVC, neoprenu, kauczuku butylowego lub vitonu,
- średnio stężone - rękawice ochronne wykonane z lateksu (kauczuk naturalny), neoprenu, vitonu lub kauczuku butylowego,
- oleje i smary: produkty wykonane z vitonu, perbunanu lub kauczuku butylowego,
- woda oraz roztwory wodne soli: produkty z PVC lub gumy naturalnej.
Tabela poniżej przedstawia odporności materiałów wykorzystywanych do produkcji rękawic ochronnych, na działanie różnego rodzaju czynników chemicznych.
Tabela - kliknij
Tabela z normami CE i przyporządkowanymi im symbolami
Tabela - kliknij
Przy wyborze rękawicy roboczej niezwykle ważny jest staranny dobór parametrów ochronnych. Pomogą w tym oznaczenia - piktogramy, które zamieszczane są na wierzchu części grzbietowej albo wewnątrz na wszywce.
Uwagi wymagają zagrożenia, których skutki mają nieodwracalny charakter, spowodowany np. działaniem sił zewnętrznych mechanicznych jak otarcie, przecięcie, rozerwanie i przekłucie ostrym przedmiotem.
Działanie agresywnych związków chemicznych może powodować również trwałe uszkodzenia.
Inne zagrożenia stwarza wysoka temperatura, bezpośrednie działanie ognia, odpryski stopionego metalu, często spotykane podczas prac spawalniczych i pokrewnych.
W rękawiczkach medycznych oprócz parametrów mechanicznych, niezwykle istotna jest ochrona dłoni przed mikroorganizmami oraz chemią używaną przy zabiegach szpitalnych czy laboratoryjnych.
Specyficzne czynniki jak wibracja, niska temperatura, skażenie radioaktywne, ryzyko porażenia prądem posiadają inne reguły badawcze.
Odrębne są także wymagania dla ochrony produktu przed elektrycznymi ładunkami statycznymi ESD.
W dopuszczeniu do kontaktu z żywnością niezwykle ważną cechą jest wpływ materiałów na pożywienie szczególnie zawarte w nich tłuszcze roślinne i zwierzęce.
Zachęcamy i zapraszamy do zapoznania się z pełnym asortymentem sklepu eBHPstar oraz do składania zamówień na wybrane produkty.